علائم ، علت ها و راه های درمان رفلاکس معده در نوزاد

رفلاکس معده نوزاد

رفلاکس معده یک اختلال گوارشی رایج است که در کودکان و نوزادان به صورت یک بیماری شایع می باشد . این اختلال زمانی اتفاق می افتد که غذا یا شیر از معده کودک به سمت بالا حرکت می کند و به دهان بر می گردد .

این مسئله در نوزادان سالم چندین بار در روز رخ می دهد . اما تا زمانی که کودک شما سالم است و به خوبی رشد می کند ، رفلاکس دلیلی برای نگرانی محسوب نمی شود .

رفلاکس معده به مری به ندرت جدی است و با بزرگتر شدن نوزاد کمتر می شود . این موضوع بسیار رایج است و معمولا خود به خود بهتر می شود .

در اکثر مواقع این اختلال تا سه ماهگی کاملاً برطرف می‌شود و جای نگرانی نخواهد بود .

اما ادامه پیدا کردن رفلاکس پس از 18 ماهگی کودک ممکن است غیر عادی باشد .

علائم رفلاکس معده نوزاد

رفلاکس معمولا قبل از 8 هفتگی نوزاد شروع شده و تا 1 سالگی بهتر می شود .

علائم رفلاکس معده در نوزادان عبارت اند از :

  • استفراغ شیر و برگرداندن غذا
  • سرفه یا سکسکه هنگام خوردن غذا
  • نبود افزایش وزن و یا کاهش وزن
  • رد کردن غذا و بی‌اشتهایی
  •  تحریک پذیر غیر عادی بعد از خوردن غذا
  • آروغ زدن
  • دردهای شکمی
  • احساس خفگی
  • سرماخوردگی و گلودرد مکرر
  • عفونت در گوش یا ریه
  • احساس طعم ترش در دهان
  • بوی بد دهان
  • سختی بلع
  • بی‌خوابی و بی‌قراری‌های مکرر شبانه
  • سرفه‌های شبانه به‌دلیل ورود اسید معده و ترشحات به نای و نایچه‌های تنفسی

محتویات معده حاوی اسید معده و مواد بلعیده شده (شامل شیر در نوزادی و مواد غذایی در کودکان بزرگ‌تر) است . مخاط (لایه داخلی) مری و حلق در مقابل اسید معده نامقاوم است ؛ لذا ممکن است اسید معده آسیب‌های جدی به این لایه‌ها وارد کند .

برخی از این علائم نام برده شده ممکن است نشان دهنده شرایطی جدی باشند که باید به‌موقع تشخیص داده شود تا با شروع درمان از پیدایش عوارض جلوگیری کرد .

پس در صورت مشاهده علائم جدی و طولانی در کودک خود ، حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید .

علت های رفلاکس معده نوزاد

رفلاکس معده نوزاد می تواند به عوامل زیادی از جمله موارد زیر بستگی داشته باشد :

  • لوله غذای کودک شما (مری) به طور کامل رشد نکرده است، بنابراین شیر می‌تواند به راحتی از آن بالا بیاید . با بزرگتر شدن کودک ، مری رشد می کند و رفلاکس نیز متوقف می شود .
  • حلقه عضلانی بین مری و معده ، دریچه تحتانی مری ، کاملا مرطوب نشده است و اجازه می‌دهد که محتوای معده در مسیر برگشت جریان یابند . متاسفانه، این دریچه زمانی باز می‌شود که نوزاد غذایش را خورده و بعد از آن بسته باقی می ماند و منجر به باقی ماندن محتوای معده درون آن می شود .
  • طاق باز خوابیدن نوزاد امکان رفلاکس را بیشتر می کند .
  • به دلیل رژیم غذایی نوزادان که معمولا به طور کامل از مایعات است که این نکته رفلاکس نوزاد را تشدید می کند.
  • التهاب معده و روده آلرژیک‌ که عدم تحمل ماده ای در غذا می باشد و معمولا به دلیل وجود پروتئین گاوی در شیر است .
  • بیماری رفلاکس معده به روده (GERD) : یک بیماری شدیدتر است که جایی که رفلاکس به اندازه ای اسیدی است که جداره خارجی مری را تحریک و دچار آسیب نماید رخ می دهد .
  • ازوفاژیت ائوزینوفیلیک شرایطی که در آن نوعی از گلبول های سفید خون ساخته می شوند و به لایه خارجی مری آسیب می‌رساند .
  • انسداد : به معنای گرفتگی یا باریک شدن مری (تنگی مری) و یا مسیر بین معده و روده کوچک (تنگی پلور) است .

درمان رفلاکس معده نوزاد

برای درمان رفلاکس معده در کودکان در حالت های عادی از درمان های خانگی و در حالت های جدی تر در صورت مراجعه به پزشک ، از درمان های دارویی استفاده می شود ، و در مواردی خاص جراحی صورت می گیرد .

درمان های خانگی :

در اکثر مواقع رفلاکس معده نوزاد معمولا با ایجاد تغییرات غذایی و تجویز درمان های خانگی توسط پزشکی قابل درمان است :

  • نگه داشتن کودک به صورت عمودی ، بعد از غذا خوردن
  • کم کردن حجم غذای کودک در هر وعده و افزایش تعداد وعده در طول روز
  • گرفتن آروغ نوزاد ، بعد از خوردن وعده‌های غذایی
  • غلیظ کردن شیر مادر یا شیر خشک یا غلات مخصوص نوزاد
  • حذف کردن شیر گاو در صورت تغذیه با شیر مادر
  • استفاده از شیرخشک‌های ضدحساسیت در صورت تغذیه با شیرخشک

درمان دارویی :

تجویز درمان های دارویی توسط پزشک می تواند حدود 80 درصد رفلاکس معده در کودکان را درمان و از آسیب ها و عوارض جدی ناشی از آن جلوگیری کند .

داروها به درمان برخی از آنتی‌اسیدها یا مسدودکننده‌های اسید کمک می کنند که حتماً باید با تجویز پزشک استفاده شوند .

داروهای مسدود کننده اسید ، در مواردی که رفلاکس نوزاد حاد نیست توصیه نمی شود .

توجه کنید که کودکان سالمی که این داروها را مصرف کنند احتمال افزایش خطر عفونت های روده و تنفسی برایشان وجود دارد . علاوه بر این استفاده طولانی مدت از داروهایی مانند پمپ مهار کننده پروتون می تواند منجر به مشکلاتی در جذب آهن و کلسیم در نوزاد شود .

نوشته های مرتبط

درمان جراحی :

در مواردی نادر و خاص ، در صورت عدم درمان با دارو و از بین نرفتن و ادامه رفلاکس ، نیاز به درمان به روش جراحی است .

در روش جراحی، اصلاح ساختاری گوارش صورت می‌گیرد .

جراح با تنگ کردن سوراخ محل گذر مری در دیافراگم ، اصلاح زاویه بین مری و معده و همچنین طولانی کردن مری زیر دیافراگم ، درمان نهایی رفلاکس معده را انجام می‌دهد . با این روش تمامی علائم بیماری از بین خواهد رفت .

تشخیص علت رفلاکس نوزاد

ابتدا باید پزشک کودک را معاینه کند و اطلاعات کامل درمورد علائم و نشانه‌های رفلاکس او را از شما می گیرد . اگر کودک سالم باشد ، معمولا نیازی به آزمایش‌های بیشتر نخواهد بود .

در صورت نیاز به آزمایش و بررسی بیشتر، پزشک می‌تواند موارد زیر را توصیه کند :

سونوگرافی

برای شناسایی تنگی پیلور 

تست‌های آزمایشگاهی

آزمایش خون و ادرار برای شناسایی یا رد کردن علل احتمالی استفراغ مکرر و وزن‌گیری ناکافی

پایش pH مری

اندازه‌گیری اسیدیتهٔ مری ، با استفاده از لولهٔ باریکی که از درون بینی یا دهان نوزاد وارد مری می‌شود .

تصویربرداری با اشعهٔ ایکس

شناسایی ناهنجاری‌های موجود در مجرای گوارشی مانند انسداد

آندوسکوپی فوقانی

لولهٔ ویژه‌ای مجهزبه لنز دوربین و چراغ (آندوسکوپ) از دهان کودک وارد مری ، معده و بخش ابتدایی رودهٔ کوچک می‌شود .

پیشگیری از رفلاکس معده نوزاد

  • زمانی که معده پر است و نوزاد تازه شیر یا غذا خورده است از فشار به شکم یا حرکات زیاد بدن شیرخوار پرهیز کرد .
  • فعالیت هایی مانند تعویض لباس ، پوشک و حمام کردن که معده را تحت فشار قرار می دهد الزاما قبل از خوردن شیر یا حداقل با گذشت یک ساعت پس از خوردن شیر صورت گیرد .
  • پرخوری عامل تشدید رفلاکس معده در نوزادان است . تغذیه یک شیرخوار می بایست بر اساس نیاز او صورت بگیرد .
  • برخی از محصولات غذایی از جمله لبنيات، گلوتن و گندم، می‌تواند این حالت را تشدید کرده و موجب برگشت شدیدتر مواد غذایی به داخل مری شود .

اين نوع غذاها باید از برنامه غذايی کودک حذف شود . حتی مادر نیز باید در دوران شیردهی از مصرف این خوراکی‌ها خودداری کند .

  • تا جایی که ممکن است از مواد غذایی زیر برای کودکان خود پرهیز کنید :

شکلات، قهوه، غذاهای سرخ کرده یا تند و پُر از ادویه، مواد غذایی اسید، مواد غذایی مایع مانند آش و سوپ

حرف آخر

توجه داشته باشید که رفلاکس در نوزادان وضعیتی قابل درمان است و معمولا با تغییرات سبک زندگی تحت کنترل قرار می‌گیرد . با پزشک متخصص درباره‌ی نگرانی‌های خود و جزئیات صحبت کنید تا بتواند بهترین راه را برای کاهش و درمان علائم رفلاکس پیدا کند و هرگز بدون مشورت با متخصص اطفال هیچ درمانی انجام ندهید .

رژیم غذایی کودک مبتلا به رفلاکس معده باید بسیار متعادل باشد و به نوع و زمان آن توجه زیادی شود .

instagram banner
ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Call Now Buttonتماس با پزشک